1- مرتبه قلبی: انسان در درون خویش از منکر نفرت داشته و معروف را دوست بدارد.

امام علی (ع): عَنْ أَبِي جُحَيْفَةَ قَالَ: سَمِعْتُ أَمِيرَ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ : يَقُولُ: أَوَّلُ مَا تُغْلَبُونَ عَلَيْهِ مِنَ اَلْجِهَادِ اَلْجِهَادُ بِأَيْدِيكُمْ ثُمَّ بِأَلْسِنَتِكُمْ ثُمَّ بِقُلُوبِكُمْ فَمَنْ لَمْ يَعْرِفْ بِقَلْبِهِ مَعْرُوفاً وَ لَمْ يُنْكِرْ مُنْكَراً قُلِبَ فَجُعِلَ أَعْلاَهُ أَسْفَلَهُ وَ أَسْفَلُهُ أَعْلاَهُ.

نخستين جهادي كه در آن شكست مي خوريد، جهاد با دستهاتان است و آنگاه جهاد با زبانتان و سپس جهاد با قلبتان. پس آن كه قلباً معروف و كار نيك را نشناسد و از منکر وكار زشت بيزاري نجويد، باژگونه (دگرگون و زیر و رو) شود، پس ارزشها در ديدگاه او سقوط كند و پستي ها اوج گيرد.

2- مرتبه زبانی: با زبانی نرم و لیّن

3- مرتبه عملی: باید وارد میدان شد.

*راه های اجرای امر به معروف و نهی از منکر:

مراحل و مراتب سه گانه امر به معروف و نهی از منکر بویژه مرتبه امر و نهی زبانی و عملی به دو صورت قابل اجراء است:

  1. به شکل مبارزه ایجابی یا مثبت: وقتی با منکری مواجه می شویم با قاطعیّت و جدیّت تمام در مقابل آن ایستاده در حدّ توانایی خویش از وقوع یا تکرار آن جلوگیری نماییم.

نکته مهمّ: قاطعیّت و جدیّت به معنای تندی و خشونت نیست. باید با نرمی و مهربانی و از سر دلسوزی و تسلّط کامل بر اعصاب با منکرات برخورد کرد و به معروف امر نمود.

  1. به شکل سلبی یا منفی: وقتی مبارزه ایجابی یا مثبت جواب نداد باید از راه مبارزه منفی وارد شد مثلا از نشست و برخاست با مرتکبان گناه و تارکان واجبات پرهیز نمود، دوستی و رفاقت خود را با آنان قطع کنیم.
+ نوشته شده در  سه شنبه هفدهم اسفند ۱۴۰۰ساعت 11:32  توسط دکتر نقی سنائی  |